Moskwa na anglojęzycznej mapie Rosji - Sputnik Polska
Świat
Aktualne wiadomości ze świata. Poznaj najnowsze informacje o wydarzeniach międzynarodowych. Znajdziesz u nas aktualności dnia, ciekawe fakty, newsy, relacje na żywo.

„To był szok”: O co chodziło w wojnie w Zatoce Perskiej?

© AFP 2022 / Christophe SimonSaudyjscy żołnierze w Kuwejcie, 25 lutego 1991 r.
Saudyjscy żołnierze w Kuwejcie, 25 lutego 1991 r. - Sputnik Polska
2 sierpnia mija 30 lat od wybuchu pierwszej wojny w Zatoce Perskiej. Uczestnicy tych wydarzeń doskonale pamiętają to, co wydarzyło się 2 sierpnia 1990 roku. Tego dnia Saddam Husajn ogłosił Kuwejt 19. prowincją Iraku, a armia iracka zajęła sąsiednie państwo arabskie.

Emerytowany pilot armii kuwejckiej, Yusef Abdel Razzek al-Mullah, powiedział Sputnikowi, jak zapamiętał te dni. W sierpniu 1990 roku służył jako dowódca 25. Eskadry Myśliwskiej w bazie Sił Powietrznych Kuwejtu w Dżaber.

— Jaka była atmosfera przed inwazją sił irackich?

— Dowiedzieliśmy się o gromadzeniu się sił zbrojnych na granicy irackiej 10 dni przed rozpoczęciem operacji. W odpowiedzi na te podejrzane działania Kuwejt postawił armię w stan gotowości, w tym siły powietrzne. Dwa lub trzy dni później przyszedł rozkaz zdjęcia gotowości bojowej: mówiono, że incydent na granicy się skończył. A kiedy 2 sierpnia armia iracka wkroczyła do Kuwejtu, byliśmy zaskoczeni, nie byliśmy na to gotowi.

— Jak ogólnie zareagowała armia kuwejcka?

Mohammad Dżawad Zarif - Sputnik Polska
Opinie
Szef MSZ Iranu dla Sputnika: Po wyjściu z porozumienia jądrowego USA staną się wyrzutkiem
— Wezwano nas do baz. O świcie rozpoczęły się naloty irackie na bazy wojskowe w Kuwejcie. Musieliśmy też przeprowadzić atak z powietrza: dobrze, że niektóre samoloty były wstępnie wyposażone w amunicję. Od czwartku do piątku zestrzeliliśmy około 52 irackich samolotów wojskowych. Następnie niektórzy iraccy urzędnicy stwierdzili, że straty Iraku w wojnie w Kuwejcie przewyższały straty wojny iracko-irańskiej.

— Baza lotnicza, w której Pan służył, również została zdobyta. Proszę opowiedzieć, co się wtedy wydarzyło?

— Kiedy zdaliśmy sobie sprawę, że Kuwejt jest okupowany, a baza ma lada chwila zostać zajęta, zdecydowano się spróbować wycofać samoloty bojowe do Arabii Saudyjskiej: nie chcieliśmy pozostawić Irakijczykom trofeów. Dlatego przywieźliśmy do Arabii Saudyjskiej około 20 samolotów wojskowych i transportowych.

— Jak potem wyzwolono Kuwejt?

— Stało się to dopiero 17 stycznia 1991 roku. Wydano rozkaz przelotu do Kuwejtu z Arabii Saudyjskiej, więc uczestniczyliśmy w zakrojonym na szeroką skalę ataku na irackie cele w Kuwejcie i Bagdadzie.

Kiedy rozpoczęła się „Pustynna burza” i wojska alianckie przybyły na ratunek, wojska lądowe rozpoczęły walkę o południe Kuwejtu. Siły Powietrzne codziennie od pierwszego dnia operacji były zaangażowane w wypieranie sił irackich z Kuwejtu. A 26 lutego 1991 roku udało się: ogłoszono wyzwolenie Kuwejtu.

Amerykański transporter opancerzony M113, Irak - Sputnik Polska
Świat
Amerykański dyplomata o strategicznych błędach USA
— Jak pan ocenia stosunki między Kuwejtem a Irakiem po 30 latach?

— W rzeczywistości naród iracki wycierpiał więcej od poprzednich prezydentów niż jakikolwiek inny kraj. Dlatego uważam, że Irakijczycy nie powinni płacić za błędy swoich byłych przywódców. Minęły trzy dekady, stosunki stopniowo się poprawiają. Z czasem rany pozostawione przez wojnę miną. Ale to wymaga trochę więcej czasu. W każdym razie naprawdę warto teraz poprawić stosunki.

Fahad al-Shalimy, emerytowany kapitan armii kuwejckiej, powiedział w wywiadzie dla Sputnika, że nadal nie ufa Irakowi i wspomina wydarzenia związane z inwazją.

— Czy pamięta Pan ten dzień, 2 sierpnia 1990 roku?

— Tak oczywiście. Byłem w randze kapitana sił lądowych. Pamiętam też głos nadający w radiu wiadomość o inwazji. Pamiętam, jak wszyscy mówili: „Gdzie jesteście, Arabowie?” Kuwejt do końca wierzył, że przyjdą i pomogą. Pamiętam bardzo dobrze, jak straszne zamieszanie powstało pierwszego dnia: do końca nikt nie wiedział, czy zareagować na ogień, czy zaatakować Irakijczyków, czy ewakuować wojska. Jednak pierwszego dnia nadal odpieraliśmy ataki, nie zawsze czekając na rozkazy MON. A sceny ostrzałów, eksplozji, umierających towarzyszy pozostaną na zawsze. Tego nie zapomnisz.

— Co się stało, gdy wojska irackie zajęły Kuwejt?

Myśliwce F-16 - Sputnik Polska
Opinie
Rumen Gechev dla Sputnika: Gwarancja na F-16 dla nas jest krótsza niż na sprzęt AGD
— Było wiele rzeczy. Rozpoczęły się masowe aresztowania i represje – zwłaszcza wobec wojskowych, którzy nie zdążyli opuścić kraju. Co więcej, każdy żołnierz iracki mógłby strzelać do cywilów – i nic by mu się nie stało. Zbrodnie inwazji Iraku są udokumentowane: nieuzasadnione zabójstwa i egzekucje reżimu Saddama Husajna są znane wszystkim.

— Jaka była pierwsza reakcja na inwazję w Kuwejcie?

— Oczywiście szok. Z góry wiedzieliśmy o zamiarach Irakijczyków, ale rząd nie pozwolił nam zareagować na ich agresywne działania. A pierwszego dnia po prostu nikt nie mógł niczego pojąć.

— Czy Pana zdaniem Kuwejt otrząsnął się po wydarzeniach inwazji irackiej w ciągu ostatnich 30 lat?

— Rana w pamięci narodu kuwejckiego jest wciąż wystarczająco głęboka. Tak, oczywiście, wczuwaliśmy się w Irakijczyków we wszystkich kolejnych latach narodowej tragedii, która się tam wydarzyła. Ale szczerze mówiąc, wielu ludzi wciąż z obawą patrzy na Bagdad i Irakijczyków. Wydaje się, że nadal stanowią zagrożenie: stało się szczególnie oczywiste, że terroryści Państwa Islamskiego pojawili się w Iraku. Baliśmy się nowych eskalacji i konfliktów. Z drugiej strony Kuwejt nigdy nie zapomni pomocy Arabii Saudyjskiej, Egiptu, Syrii i Stanów Zjednoczonych.

Pamiętamy też o roli Związku Radzieckiego, który wspierał Kuwejt na arenie międzynarodowej. Kuwejt pamięta również o wszystkich, którzy oddali życie za niepodległość kraju. Takich wydarzeń nie zapomina się po 30 latach, nie wymazuje.
Aktualności
0
Aby wziąć udział w dyskusji,
zaloguj się lub zarejestruj się
loader
Czaty
Заголовок открываемого материала