Dziękujemy! Rejestracja zakończona pomyślnie.
Skorzystaj z linku z wysłanego e-mailem na adres
komputer - Sputnik Polska, 1920
Piszą dla nas
Opinie i analizy najważniejszych wydarzeń z Polski i ze świata. Czytaj komentarze ekspertów na tematy gospodarcze, polityczne i społeczne na stronie Sputnika.

NIK miażdzy rządowy program „Za życiem”

© Fotolia / PressmasterSzczęśliwa rodzina
Szczęśliwa rodzina - Sputnik Polska, 1920, 12.11.2021
Subskrybuj nas na
Rządowy program miał stanowić wsparcie dla kobiet w ciąży i rodzin z niepełnosprawnymi dziećmi. Jednak raport Najwyższej Izby Kontroli nie pozostawia wątpliwości, że program tej funkcji nie spełnia. Nie rozpoznano rzetelnie potrzeb tych kobiet, a oferowana pomoc była w efekcie dostępna w niewielkim zakresie.
Mechanizm wspierający rodziny miał być swego rodzaju uspokojeniem niepokojów działaczy środowisk, które w 2016 r. domagały się całkowitego zakazu przerywania ciąży. Miał stanowić wsparcie dla tych kobiet, które wiedzą, że ich dziecko nie przeżyje po urodzeniu oraz dla rodzin, w których urodzą się dzieci niepełnosprawne. Program wprowadzono bez konsultacji społecznych – i właśnie obserwujemy tego skutki. Kontrolerzy uznali, że znaczną część kosztów związanych z realizacją działań na rzecz rodziny przerzucono na samorządy, a potrzeby kobiet zapisane w programie okazały się chybione.

Rodziny nie wiedziały, jak uzyskać pomoc

Kontrola NIK objęła okres od stycznia 2017 r. do czerwca 2020 r. W raporcie wykazano, że program nie sprawdził się w większości swoich założeń. Pozytywnie oceniono rozwój sieci środowiskowych domów samopomocy (również z zastrzeżeniem, że wykorzystano na ten cel tylko połowę zaplanowanych środków 91 z 200 milionów złotych).
Nowa kampania antyaborcyjna w Polsce  - Sputnik Polska, 1920, 02.02.2021
Polska
„Będziesz niepełnosprawne i państwo Cię wykluczy”. Rosjanka o plakatach przeciwników zakazu aborcji
Główne założenie programu jednak zawalono na całej linii: zamiast planowanych 30 w całym kraju wyspecjalizowanych ośrodków, które mogły roztaczać skoordynowaną opiekę neonatologiczno-pediatryczną nad dziećmi – funkcjonowało 6. Aż w 4 województwach w ogóle niedostępna była opieka paliatywna/hospicyjna. Z perinatalnej opieki paliatywnej skorzystało wprawdzie prawie 1000 kobiet, ale w większości (80 proc.)… z Mazowsza. Jeśli chodzi o powiatowe ośrodki koordynacyjno-rehabilitacyjno-opiekuńcze, nie dookreślono warunków, na podstawie których dzieci z niepełnosprawnością mają być do nich przyjmowane.
Nie uruchomiono nawet internetowej informacji o formach dostępnej pomocy. Rodziny po prostu nie wiedziały, czy mogą z niej skorzystać i w jakim zakresie.

Kancelaria premiera nie uruchomiła bazy danych i portalu z informacjami o formach wsparcia dla osób niepełnosprawnych, ich rodzin i opiekunów, co NIK ocenia szczególnie krytycznie. Była to bowiem jedna z przyczyn niewielkiego zainteresowania niektórymi formami pomocy – czytamy w raporcie.

Zamieszanie z asystentami rodziny

Asystenci mieli zapewniać fachowe doradztwo rodzinom w potrzebie – okazało się jednak, że po pierwsze w ponad 74 procentach polskich gmin zatrudniony jest najwyżej jeden asystent, po drugie – nikt nie był szczególnie zainteresowany ich pomocą. Dlaczego? „Wsparcie świadczone przez nich rodzinom mającym zaświadczenie potwierdzające, że ciężkie i nieodwracalne upośledzenie ich dziecka albo choroba zagrażająca jego życiu powstały w trakcie fazy prenatalnej lub w momencie porodu, niczym nie różniło się od pomocy udzielanej rodzinom z niepełnosprawnym dzieckiem, które nie posiadały takiego zaświadczenia” - czyli znów nie przemyślano funkcjonalności takiego rozwiązania. Asystentów jest za mało, są słabo opłacani i głównie przydzieleni do pracy z rodzinami korzystającymi z pomocy społecznej.
Jednak są i pozytywy: w zakresie tzw. zaopatrzenia zdrowotnego w pełni udało się zrealizować tylko jeden cel programu „Za życiem”. Już w 2018 r. utworzono 13 banków mleka kobiecego, z których w 2020 r. skorzystało ponad 4 tysiące dzieci, podczas gdy trzy lata wcześniej zaledwie 46.
NIK podsumowuje, że od czasu wyroku TK z ubiegłego roku taki program jest szczególnie potrzebny kobietom, którym zabrano możliwość przerwania ciąży na podstawie przesłanki embriopatologicznej (a to 95-98 proc. legalnie przerywanych ciąż w naszym kraju).

Odpowiedź resortów

Ministerstwa rodziny, zdrowia i edukacji odniosły się do raportu NIK, w którym Izba skierowała do nich rekomendacje dotyczące poprawy funkcjonowania programu.
Mężczyzna w podeszłym wieku - Sputnik Polska, 1920, 18.10.2021
Piszą dla nas
W 2020 w Polsce wzrosła bieda
„Daleko idące oceny krytyczne NIK formułowane pod adresem koordynatora programu, dotyczące wykazywania nierzetelnych danych w sprawozdaniach z realizacji programu w latach 2017-2019, które – jak podnosi MRiPS - są jednak niewspółmierne do skali błędów występujących w dokumentach” - czytamy w stanowisku Ministerstwa Rodziny.
Ministerstwo Zdrowia przyznaje, że się starało: „W obszarze zdrowia – w przeciwieństwie do innych obszarów objętych programem – zrealizowano wszystkie zadania. Oczywiście, z różnych względów, stopień ich wykonania był zróżnicowany, niemniej jednak żadnego zadania nie pozostawiono bez realizacji".
Ministerstwo Edukacji i Nauki uważa, ze „określenie grupy docelowej dzieci obejmowanych wsparciem w ramach Programu jest wystarczające i umożliwia objęcie pomocą również te dzieci, które funkcjonują nieprawidłowo, mają deficyty rozwojowe, a nie zostały jeszcze zdiagnozowane”.
Opinia autora może być niezgodna ze stanowiskiem redakcji.
Sputnik jest już w Telegramie! Dołącz do naszego kanału i jako pierwszy otrzymuj ciekawe informacje o tym, co się dzieje na świecie! Więcej na temat możliwości aplikacji Telegram tutaj.
Aktualności
0
Od najnowszychOd najstarszych
loader
Aby wziąć udział w dyskusji,
zaloguj się lub zarejestruj się
loader
Czaty
Заголовок открываемого материала