Stoisko agencji informacyjnej Sputnik na XX Międzynarodowym Forum Gospodarczym w Petersburgu 2016 - Sputnik Polska, 1920
Opinie
Opinie na temat najważniejszych wydarzeń z Polski i ze świata. Czytaj analizy i komentarze ekspertów o sprawach politycznych, gospodarczych i społecznych na portalu Sputnik.

Zarobić, żeby stracić? Polsko-rosyjska „współpraca" w gazownictwie

© Sputnik . Aleksiej Witwickij / Idź do banku zdjęćGazociąg Jamał-Europa
Gazociąg Jamał-Europa - Sputnik Polska, 1920, 25.01.2022
Bezpośrednie dostawy rosyjskiego gazu do Polski spadły do rekordowo niskiego poziomu. Jednocześnie znacznie wzrosły dostawy rewersowe. Ze względu na nową formułę cenową kształtowaną na aukcjach przez pewien czas Polsce bardziej opłacało się kupować rosyjskie paliwo od pośredników. Ale sytuacja zmieniła się na niekorzyść Warszawy.
Podejmowane przez Warszawę próby formalnego zmniejszenia zależności od importu rosyjskiego gazu skutkowały wstrzymaniem tranzytu i groźbą poważnych strat finansowych. 21 grudnia polski odcinek gazociągu Jamał-Europa przeszedł w tryb „wirtualnego rewersu”, w ramach którego część rosyjskiego gazu, wysyłanego do Niemiec przez Polskę, była faktycznie dostarczana do Warszawy, ale po cenach firm niemieckich. „To jest problem dla Polski, bo tracimy pozycję tranzytową” – mówił w rozmowie z RMF FM ekspert rynku paliwowego i bezpieczeństwa energetycznego Andrzej Szczęśniak.
Gaz - Sputnik Polska, 1920, 23.01.2022
Gospodarka
Dlaczego ceny gazu rosną? Komisja Europejska wskazała przyczynę
Dlaczego Polska sama sobie szkodzi? Z tym pytaniem Sputnik Polska zwrócił się do eksperta od energetyki i publicysty Borisa Marcinkiewicza.
– W maju 2020 roku wygasła wieloletnia umowa na tranzyt paliwa gazociągiem Jamał-Europa, a polski rząd zrezygnował z jej przedłużenia na takich samych warunkach, na jakich została podpisana. Wróćmy do historii budowy gazociągu. Od czego się to wszystko się zaczęło?
– Decyzję o budowie gazociągu Jamał–Europa podjęto już w latach 90. XX wieku. Było to bezpośrednią konsekwencją podpisania umowy o współpracy strategicznej pomiędzy Gazpromem a Wintershallem. Zarówno w Niemczech, jak i za granicą powołano spółki joint venture do handlu rosyjskim gazem. Stało się jasne, że przepustowości głównych gazociągów należących do Ruhrgas są niewystarczające.
Aby zwiększyć dostawy paliwa, potrzebny był nowy gazociąg. W tym celu utworzono spółkę joint venture EuroPolGaz, w której udziały zostały podzielone w następujący sposób: po 48 proc. należało do PGNiG i Gazpromu, 4 proc. – do niezależnej polskiej spółki. Miejsca w radzie dyrektorów zostały rozdzielone po równo między polską i rosyjską stronę. W tej samej formie rada dyrektorów działa do dziś.
Jednak termin budowy się przeciągnął, ponieważ ani Polska, ani Rosja nie miały w tym czasie wolnych środków. W efekcie budowę gazociągu zakończono dopiero na początku XXI wieku. Niemniej jednak podpisano kontrakty długoterminowe zarówno na dostawę rosyjskiego gazu do Polski z firmą PGNiG, jak i długoterminowe kontrakty na tranzyt gazu z EuRoPol Gazem o wolumenie do 10 mld m sześc. rocznie, z warunkiem „pompuj i / lub płać”.
Pociąg - Sputnik Polska, 1920, 22.01.2022
Polska
Co dalej z blokadą transportu kolejowego z Ukrainy do Polski?
Po wejściu Polski do Unii Europejskiej, zgodnie z trzecim pakietem energetycznym, przeprowadzono głęboką reformę nie tylko ustawodawstwa, ale wszystkiego, co dotyczy sektora gazowego. Spółką zarządzającą polskiego odcinka Jamał-Europa został Gaz-System, państwowe przedsiębiorstwo przesyłowe gazu w Polsce i operator gazociągów. Nastąpiła również zmiana udziałowców, PGNiG wycofało się ze składu założycielskiego. Skład zarządu pozostał oparty na parytecie 50:50, co oznacza, że ​​wszystkie decyzje dotyczące własności podejmowane są wspólnie. Obecnie wszystkie procedury operacyjne obsługiwane są przez Gaz-System, co w pełni odpowiada trzeciemu pakietowi energetycznemu oraz dyrektywie gazowej UE.
W 2013 roku Gazprom – zobaczywszy, jak bardzo ten projekt jest opłacalny – zaproponował Gaz-Systemowi budowę drugiego gazociągu, ale propozycja została odrzucona. Ponieważ Gaz-System jest spółką państwową, można powiedzieć, że z realizacji tego projektu zrezygnowała Polska. Zaproponowano budowę nitki o tej samej przepustowości do przepompowania dodatkowych 33 mld m sześc., dzięki czemu Polska mogła zarobić dwa razy więcej za usługi tranzytowe. Ponieważ gazociąg Jamał-Europa został w całości wybudowany ze środków własnych Gazpromu (Polska nic nie zainwestowała), porozumienie o zwrocie inwestycji obowiązywało do maja 2020 roku, co oznacza, że ​​strona polska nie otrzymywała pieniędzy za usługi tranzytowe, szły one na spłatę 48 proc. akcji.
Gazociąg pracował dość długo na 100-procentowej przepustowości, więc nawet według najbardziej ostrożnych szacunków pieniądze wydane na budowę gazociągu zwróciły się po wielokroć.
Gazociąg - Sputnik Polska, 1920, 24.01.2022
Gospodarka
Media: Wielka Brytania obawia się ograniczenia dostaw rosyjskiego gazu do Europy
– Dlaczego Polska zrezygnowała z przedłużenia korzystnego kontraktu z Rosją?
– Myślę, że to pytanie powinno być skierowane do polskich partnerów. Od maja 2020 roku polska spółka Gaz-System, która zarządza polskim odcinkiem gazociągu Jamał-Europa, działa, jak powiedziałem, zgodnie z trzecim pakietem energetycznym i nie ma już żadnych długoterminowych kontraktów na tranzyt gazu. Ze strony rosyjskiej pojawiła się propozycja podwojenia przepustowości, ale została odrzucona. Obecnie Gazprom nie ma żadnych zobowiązań w kwestii wolumenu rosyjskiego gazu, który musiałby pompować, a co za tym idzie – nic nie płaci.
Gaz-System regularnie, zgodnie z polskimi przepisami, organizuje teraz aukcje na rezerwację przepustowości na swoim odcinku na okres roku, pół roku, kwartału, miesiąca, doby, a zasady trzeciego pakietu energetycznego nie przewidują żadnych kar w przypadku niestawienia się dostawcy na licytację. Na aukcję może przyjść każdy, ale do tej pory nie pojawił się żaden alternatywny dostawca. Możliwe, że po prostu nie istnieje.
Niemniej jednak zasady trzeciego pakietu energetycznego skłaniają do przekonania, że taki alternatywny dostawca istnieje, nawet jeśli fizycznie go nie ma. Gazprom oczywiście się temu nie sprzeciwia.
– Zatrzymanie lub zakończenie tranzytu rosyjskiego gazu przez Polskę w ramach procedury aukcji pozbawia ją dodatkowego zarobku. Dlaczego Polska ma kupować rosyjski gaz od Niemiec?
– Po zainstalowaniu na granicy Polski i Niemiec nowych stacji, umożliwiających pompowanie gazu w obu kierunkach, gazociąg ma możliwość pracy w trybie rewersu, co w rzeczywistości ma miejsce w przypadkach, gdy Gazprom nie pojawia się na aukcji i nic nie rezerwuje.
Nord Stream 2 - Sputnik Polska, 1920, 24.01.2022
Polska uznała zwycięstwo Gazpromu ws. Nord Stream 2
Oczywiście strona polska ma pełne prawo kupować rosyjski gaz w Niemczech na zasadzie rewersu. Ze strony Polski – biorąc pod uwagę jej dobrosąsiedzkie stosunki z Niemcami – jest to znaczący wkład w rozwój gospodarki zachodniego sąsiada. Taka chęć pomocy sąsiadom jest po prostu szlachetna. Oczywiście Niemcy nie mają nic przeciwko napływowi dodatkowych pieniędzy zarówno do swoich firm, jak i do budżetu państwa. Czy oficjalnie podziękowały za to polskiej firmie, nie wiem. Ja, oczywiście, na ich miejscu bym podziękował. Przecież pomoc Niemcom w trudnych czasach silnym polskim złotym jest nie do przecenienia.
– Pan, jak zawsze, ironizuje... Podpisany jeszcze w 1996 roku kontrakt na dostawy gazu do Polski wygasa w tym roku. Polska wielokrotnie powtarzała, że ​​nie zamierza go przedłużać. Jak Pana zdaniem będą budowane dalsze relacje w branży gazowniczej między Polską a Rosją?
– Powinniśmy mieć pragmatyczne podejście. Obowiązkiem koncernu Gazprom, jako spółki kontrolowanej przez państwo rosyjskie, jest zarabianie pieniędzy dla siebie, dla swoich udziałowców, więc tutaj wszystko jest w idealnym porządku. Jeśli polskie firmy zaproponują wzajemnie korzystne warunki do wspólnej pracy, Gazprom oczywiście na nie odpowie. A jeśli nie zaproponują, to nie odpowie.
– Dziękuję bardzo.
Sputnik jest już w Telegramie! Dołącz do naszego kanału i jako pierwszy otrzymuj ciekawe informacje o tym, co się dzieje na świecie! Więcej na temat możliwości aplikacji Telegram tutaj.
Aktualności
0
Aby wziąć udział w dyskusji,
zaloguj się lub zarejestruj się
loader
Czaty
Заголовок открываемого материала