komputer - Sputnik Polska, 1920
Piszą dla nas
Opinie i analizy najważniejszych wydarzeń z Polski i ze świata. Czytaj komentarze ekspertów na tematy gospodarcze, polityczne i społeczne na stronie Sputnika.

Lekcje Powstania Warszawskiego: Pokój nie jest w cenie – wideo

© AP Photo / PAPPowstanie Warszawskie
Powstanie Warszawskie - Sputnik Polska, 1920, 08.08.2022
Ważnym elementem obchodów dotyczących upamiętnienia cywilnych ofiar Powstania Warszawskiego stał się marsz pamięci, który 5 sierpnia, a więc w rocznicę największego natężenia Rzezi Woli, przeszedł ulicami miasta na Cmentarz Powstańców Warszawy.
Różne są szacunki co do ilości cywilów, którzy zginęli podczas całego Powstania. Jest to minimum 200 000. Jednak jedna czwarta z tej liczby zginęła już w pierwszych dniach, gdy Niemcy na warszawskiej Woli urządzili mieszkańcom prawdziwą rzeź. Przez 3 kolejne dni, od 5 do 7 sierpnia, zamordowali 50 000 osób, mężczyzn, kobiet, dzieci, osób starszych.
Nie wiemy, co czuli Powstańcy, bo od końca II wojny światowej nie toczyła się na naszej ziemi żadna wojna. Znamy ją tylko z filmów czy telewizyjnych wiadomości. Pięć lat okupacji pobudza tylko naszą wyobraźnie, ale nie będąc na ich miejscu, nie doświadczając tych strasznych czasów na własnej skórze, możemy tylko gdybać.
Obchody 77. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego - Sputnik Polska, 1920, 12.09.2021
Piszą dla nas
Nie tylko Powstanie Warszawskie
Od momentu upadku Powstania ludzie w Polsce spierali się o jego sens. Miało ono i swoich zagorzałych apologetów, ale i zdecydowanych przeciwników. Choćby sam Władysław Anders decyzję o wybuchu Powstania nazwał zbrodnią. Te spory są trudne do rozstrzygnięcia. Może łatwiejsze, gdy chodzi o dowódców, tych którzy wydali rozkaz do podjęcia walki w sytuacji zerowych szans na wygraną, ale już nie, jeśli chodzi o postawy i wybory zwykłych ludzi.
Pozostawiając na boku oceny i skupiając się na przyszłości, pytałem ludzi na cmentarzu, którzy przychodzą tam oddać hołd zabitym i pomordowanym, oczekując od nich refleksji: jaką nauką dla nas powinna być tragedia Powstania Warszawskiego? Pytanie wydało mi się ważne tym bardziej współcześnie, gdyż historia może i powinna być nauczycielem teraźniejszości, a z tragicznych doświadczeń powinniśmy się nauczyć wyciągać wnioski.

Media i politycy coraz częściej używają wojennego języka. Cały czas odbywa się jakaś walka, z Rosją, Putinem, rosyjską kulturą, językiem itd.. Zda się wręcz, że w sytuacji konfliktu zbrojnego na Ukrainie, my jesteśmy już państwem frontowym. W wojnę tę się angażujemy coraz bardziej, wysyłając na Ukrainę i pieniądze i broń. I chyba po raz pierwszy od ponad 75 lat, groźba ewentualnej wojny, w której znalazłby się bezpośrednio nasz kraj, jest tak realna jak nigdy przedtem.

Propaganda, jaką jesteśmy od dłuższego czasu karmieni, przynosi swoje skutki. Może ludzie są już gotowi w swych głowach na wojnę? Jeden tylko mój rozmówca w odpowiedzi o naukę z doświadczeń tragedii Powstania powiedział, że „powinniśmy zrobić wszystko, by nie doszło już do sytuacji, że jeden człowiek znów będzie zabijał drugiego”.
Jednak większość moich rozmówców nie potrafiła wyjść poza ocenę, najczęściej triumfalną, samego Powstania.
Nauką miałoby być dla nich to, że po prostu trzeba być lepiej do wojny przygotowanym. A więc zbroić się. A nie jak tej wojny, która jest zawsze przecież nieszczęściem, uniknąć. Pokój nie jest w cenie.
Mam wrażenie, że mało kogo w naszym kraju widmo wojny przeraża. W żadnym razie zaś Powstania nie postrzegają jako przestrogi, ale najczęściej jako wzór do naśladowania. Zupełnie jakby o Polskę można było walczyć tylko z karabinem w ręku. Jest to tym bardziej dziwne, że powstania, dobrze czy źle przygotowane, na co rozmówcy stawiali akcent, robi się wtedy, gdy się wojnę już przegra i zacznie się okupacja. Jeden z ludzi powiedział nawet, ze warto było, bo tym pokazaliśmy Niemcom, że umiemy walczyć.
Przy obecnej polityce historycznej, jaką prowadzą od lat nasze władze, gdy obowiązkiem patriotycznym stało się czczenie wszystkiego tego, co przegraliśmy, i robienie z każdej naszej powstańczej katastrofy przykładu do naśladowania, wzorca dla młodych pokoleń, racjonalne rozliczenie się z tą naszą narodową traumą stało się jeszcze trudniejsze.
 Wanda Traczyk-Stawska  - uczestniczka powstania warszawskiego - Sputnik Polska, 1920, 15.10.2021
Piszą dla nas
Odwalcie się od Pączka
Opinia autora może być niezgodna ze stanowiskiem redakcji.
Po wprowadzeniu ograniczeń przez Unię Europejską strona pl.sputniknews.com, a także strony Sputnik Polska na Facebooku i YouTube nie są dostępne w UE. Blokadę można ominąć, korzystając z aplikacji VPN na urządzeniu mobilnym lub komputerze. Natomiast nasze materiały wideo można znaleźć w serwisie Odysee. Zostań z nami!
Aktualności
0
Aby wziąć udział w dyskusji,
zaloguj się lub zarejestruj się
loader
Czaty
Заголовок открываемого материала