16:56 20 Kwiecień 2021
Gospodarka
Krótki link
4101
Subskrybuj nas na

15 listopada na 37. Szczycie ASEAN w Hanoi podpisano dokument w sprawie utworzenia Kompleksowego Regionalnego Partnerstwa Gospodarczego (RCEP) – największej na świecie strefy wolnego handlu.

RCEP to wielostronna umowa handlowa obejmująca 15 krajów regionu Indo-Pacyfiku: 10 krajów ASEAN i 5 partnerów, w tym Australię, Chiny, Japonię, Koreę Południową i Nową Zelandię. Wcześniej planowano podpisanie Umowy o wolnym handlu z Azją Wschodnią (EAFTA) do 2015 roku i rozpoczęcie procesu tworzenia Kompleksowego Partnerstwa Gospodarczego Azji Wschodniej (CEPEA).

Chociaż wielu uważa, że RCEP jest porozumieniem kierowanym przez Chiny, w rzeczywistości inicjatywa jego utworzenia należy do ASEAN i jest prowadzona przez sam ASEAN. Umowa jest zbudowana na podstawie 6 umów o wolnym handlu ASEAN + 1 i zapewnia pozycję ASEAN jako centrum regionalnych instytucji gospodarczych – powiedział dr Le Hoa w wywiadzie dla Sputnika.

Pierwsza dyskusja na ten temat odbyła się w 2011 roku na szczycie ASEAN w Indonezji, a oficjalny proces negocjacyjny w sprawie RCEP rozpoczął się w 2012 roku na szczycie ASEAN w Kambodży. Jednak kraje ASEAN nie osiągnęły porozumienia w wielu kwestiach technicznych i nie zdecydowały, jak będzie przebiegać strategiczna konkurencja między dużymi krajami w następnej dekadzie. Okoliczności te, w połączeniu z niestabilnością międzynarodową, związaną z narastającymi sprzecznościami między Rosją a Stanami Zjednoczonymi oraz eskalacją konfliktu chińsko-amerykańskiego, doprowadziły do opóźnienia w zawarciu umowy, na państwa ASEAN spadły także naciski ze strony Chin i Stanów Zjednoczonych.

Ponadto w latach 2014–2016 globalny wzrost gospodarczy spowolnił, a do 2017 roku ryzyko „nadmiaru dolara” stało się rzeczywistością, więc RCEP nie mógł zostać podpisany. Kraje ASEAN potrzebowały czasu na rozważenie i ocenę wariantów RCEP. A w 2020 roku wszystko stało się jasne – podzielił się swoją opinią ze Sputnikiem Nguyen Hoang, ekspert ds. międzynarodowych zagadnień politycznych i gospodarczych.

Za Donalda Trumpa zintensyfikował się protekcjonizm handlowy, a Stany Zjednoczone konsekwentnie ustalały bariery celne, aby uchronić się przed spadkiem krajowej produkcji, co doprowadziło do wojny handlowej między USA a Chinami. Ta wojna postawiła kraje ASEAN w nowej sytuacji, bardzo odmiennej od 2012 roku.

„Pandemia COVID-19 w 2020 roku zniszczyła większość zamiarów mocarstw, zwłaszcza Chin i Stanów Zjednoczonych, w obszarze globalnej konkurencji strategicznej. Zamiast skupiać się na unicestwianiu siebie nawzajem, obie potęgi musiały zwrócić się ku rozwiązaniu żywotnych problemów swoich obywateli i pójść w dwóch różnych kierunkach. Doprowadziło to do konfliktu, który jest trudny do rozwiązania, ale nie można go rozwiązać za pomocą "gorącej" broni. W tym kontekście Amerykanie wytrwale promują doktrynę Indo-Pacyfiku, która w efekcie przeniosła strategiczną uwagę na region Azji i Pacyfiku, aby przeciwdziałać chińskiej inicjatywie "Jeden Pas, Jedna Droga", mającej na celu odepchnięcie Amerykanów od chińskich granic” – wyjaśnia Nguyen Hoang.

Stany Zjednoczone zareagowały, podnosząc pozycję QUAD, obejmującego Stany Zjednoczone, Japonię, Indie i Australię, oraz przyciągając szereg innych krajów, w tym Koreę Południową i Wietnam. Ponieważ jednak polityka USA ma na celu powstrzymanie Chin, zamiast przynosić korzyści krajom QUAD +, sojusz ten nie jest zbyt atrakcyjny dla tych krajów. Światowi politolodzy uważają, że jeśli Chiny chcą realizować swoją inicjatywę "Jeden Pas, Jedna Droga", to teraz jest właściwy moment, aby porzucić politykę „dyplomacji wojskowej” i powrócić do polityki dialogu i współpracy.

„ASEAN przygotowuje skuteczny projekt od 2012 roku. To RCEP, a właściwie RCEP 2020, zrewidowany pod kątem nowych okoliczności. Co ciekawe, prawie wszystkie te poprawki zostały „zredagowane” przez Wietnam w roku jego przewodnictwa w ASEAN" – powiedział Sputnikowi ekspert ds. polityki międzynarodowej Nguyen Minh Tam.

Zgodnie z oczekiwaniami, RCEP zostało podpisane online 15 listopada 2020 roku, w dniu zakończenia 37. Szczytu ASEAN w Hanoi, kiedy Wietnam przekazał Brunei przewodnictwo w ASEAN.

RCEP ma na celu zharmonizowanie sieci istniejących umów o wolnym handlu ASEAN + 1 w jedną umowę, tworząc jeden unikalny zestaw reguł handlowych dla regionu Indo-Pacyfiku. RCEP zawiera również postanowienia dotyczące wielu obszarów komercyjnych XXI wieku, w tym usług, inwestycji, handlu elektronicznego, telekomunikacji i własności intelektualnej.

„Ponadto, moim zdaniem, RCEP pomaga również związać Chiny z wielostronnym modelem liberalizacji handlu, który jest niezgodny z dwustronnymi strategiami dyplomacji ekonomicznej promowanymi przez Chiny w inicjatywie "Jeden Pas, Jedna Droga"” – powiedział ekonomista Le Hoa.

„Chiny, Japonia, Korea Południowa to kraje Azji Wschodniej, które uczestniczyły w wielu konferencjach ASEAN + i wspierały RCEP z różnych powodów. Korea Południowa, a zwłaszcza Japonia, chcą zdominować rynek Azji Południowo-Wschodniej z populacją ponad 650 milionów ludzi, czyli 2,5 razy więcej niż wynosi populacja UE, to swojego rodzaju odpowiednik Ameryki Łacińskiej i 3 razy więcej niż wynosi rynek amerykański. Chiny chcą wykorzystać RCEP do udaremnienia polityki powstrzymywania USA. Dla Chin RCEP stwarza większe możliwości przełamania „chińskiego pasa bezpieczeństwa”, który Stany Zjednoczone stworzyły w regionie Azji i Pacyfiku i kontynuowania wdrażania inicjatywy „Jeden Pas, Jedna Droga”. Jeśli chodzi o Indie, dzięki uczestnictwu w QUAD, będą miały inne rozwiązania, nawet odrębną umowę o wolnym handlu między Indiami a ASEAN, aby uniknąć tarć z chińskimi konkurentami” – powiedział ekspert Nguyen Minh Tam.

Zdaniem niektórych ekspertów, RCEP jest nie mniej ważne niż umowy gospodarcze między krajami Europy Zachodniej pół wieku temu dla powstania Unii Europejskiej.

„Podstawowa różnica polega na tym, że Europejczycy najpierw zajmują się stosunkami wewnętrznymi, a następnie zewnętrznymi. ASEAN tego nie robi, tworzy spójność w otwartości i odwrotnie, otwartość w spójności. Po drugie, w krajach ASEAN nie ma zamkniętego myślenia, jak w UE, ani monopolu, jak w USA czy Chinach, ich celem z Wietnamem na czele jest zaprzyjaźnienie się ze wszystkimi krajami. Dlatego RCEP jest umową otwartą. Zachęca kraje spoza regionu do przyłączenia się jako obserwatorzy lub na wyższym statusie jako członkowie z ograniczonymi prawami, zanim zechcą stać się pełnoprawnymi stronami traktatu” – powiedział ekspert Nguyen Hoang. Jest to mocna strona RCEP w porównaniu z innymi wielostronnymi międzynarodowymi umowami gospodarczymi.

Dla Wietnamu RCEP stworzy „podwórko” "Wspólnego Domu ASEAN" z ekonomicznego punktu widzenia, skutecznie utrzymując transoceaniczne stosunki gospodarcze z UE, Ameryką Północną, Ameryką Łacińską i Oceanią – powiedział ekspert Nguyen Hoang.

Krótko mówiąc, RCEP zmieni oblicze gospodarcze ASEAN, stworzy nową równowagę w regionie, zapobiegnie wciągnięciu ASEAN w spiralę geostrategicznej rywalizacji między amerykańską koncepcją Indo-Pacyfiku a chińską koncepcją "Jeden Pas, Jedna Droga". Daje to ASEAN pewną niezależną pozycję, która pozwala podejmować decyzje w sprawach bezpośrednio związanych z interesami Wspólnoty ASEAN, a także krajów członkowskich ASEAN.

Jeden z najstarszych pułków Armii Indyjskiej - „Grenadierzy” - na Placu Czerwonym
© Sputnik . Host Photo Agency/Konstantin Chalabov
Po wdrożeniu RCEP stworzy ogromny rynek z 2,2 miliardami konsumentów, co stanowi około 30% światowej populacji, z PKB na poziomie około 26,2 miliarda dolarów amerykańskich, co stanowi około 30% światowego PKB, i stanie się największym regionem wolnego handlu na świecie. Zobowiązując się do otwarcia rynków dla towarów, usług, inwestycji itp., RCEP stworzy możliwości rozwoju nowych łańcuchów podaży i popytu w regionie. „Myślę, że dzięki RCEP region Indo-Pacyfiku stanie się bardziej dynamiczny niż jakikolwiek inny region na świecie” – powiedział ekonomista Le Hoa.

Zobacz również:

Powstanie strefa wolnego handlu między EUG a ASEAN
Nie przyjechali na szczyt. Państwa ASEAN i USA wzajemnie się ignorują?
Tagi:
rozwój, forum gospodarcze, kryzys gospodarczy, gospodarstwo rolne, kryzys gospodarczy, Indianie, Indie, India, Azja, ASEAN
Standardy społecznościDyskusja
Komentarz przez SputnikKomentarz przez Facebook
  • Komentarz