04:00 04 Grudzień 2020
Piszą dla nas
Krótki link
Autor
12143
Subskrybuj nas na

Spójność, wyczucie i troje jako jedna całość – dobrze przygotowana załoga nowoczesnego czołgu rozumie się bez słów. Dla nich czołg to nie tylko pojazd bojowy, ale także broń, dom i prawdziwy przyjaciel.

O tym, jak kiedyś i teraz rozdzielane są zadania między czołgistów przeczytacie w materiale Sputnika.

Bez ładowniczego

Załogi czołgów podczas I wojny światowej czasami przewyższały liczebnie drużynę piłkarską. Niemiecki A7V był obsługiwany przez 18 osób. To była niezwrotna, powolna, niewygodna maszyna. Czołgiści pracowali w bardzo dusznej przestrzeni, a wnętrze zapełniał spalony proch i opary benzyny.

Wraz z rozwojem myśli inżynieryjnej malała liczebność załogi. W okresie międzywojennym pojawiła się nowa klasa pojazdów bojowych - tankietki z jedno- lub dwuosobową załogą. Zainteresowanie się wojskowych czołgami z wieloma wieżami w latach 30. XX wieku spowodowało powrót do licznych załóg. W radzieckim T-35 walczyło 11 czerwonoarmistów.

Nowozelandzcy żołnierze testują niemiecki czołg A7V zdobyty na froncie zachodnim, 1918 rok
Nowozelandzcy żołnierze testują niemiecki czołg A7V zdobyty na froncie zachodnim, 1918 rok
Najsłynniejszy radziecki czołg II wojny światowej T34-85 był obsługiwany przez 5 osób: mechanika kierowcę, celowniczego operatora, ładowniczego, strzelca radiotelegrafistę i dowódcę. We wczesnych wersjach tego modelu dowódca był odpowiedzialny za strzelanie, co znacząco odciągnęło go od dowodzenia załogą i monitorowania pola bitwy.

W pierwszych powojennych czołgach zniknęła funkcja strzelca radiotelegrafisty. Radio przekazano dowódcy, rozkazy docierały do żołnierzy szybciej. Wraz z pojawieniem się w szeregach armii T-64 i T-72 z automatycznym ładowaniem armaty zniknęło też zapotrzebowanie na ładowniczego. To firmowa cecha radzieckiej szkoły pancernej, bo w większości zachodnich maszyn pociski nadal są ładowane ręcznie. Załogi wszystkich współczesnych rosyjskich czołgów składają się z trzech osób: dowódcy, celowniczego operatora i mechanika kierowcy.

© Ruptly
Czołg MS-1

Bojowe trio

W czołgu najważniejszy jest dowódca. Dowodzi załogą podczas walk, ćwiczeń, obsługi technicznej i podporządkowuje się plutonowemu. To stanowisko obejmuje sierżant, który przeszedł specjalne szkolenie. W latach 50. XX wieku w armii radzieckiej czołgiem dowodził starszy sierżant, a podczas II wojny światowej – oficer.

W bitwie dowódca to oczy i mózg załogi. Monitoruje sytuację za pomocą wizjera panoramicznego i innych środków obserwacji, utrzymuje kontakt z dowództwem, określa cele i kierunek ruchu. Wymaga to zdolności szybkiego podejmowania decyzji, orientowania się w sytuacji, pamiętania o wskaźnikach wielu instrumentów i czujników, które w nowoczesnym czołgu są jak w statku kosmicznym. Miejsce pracy dowódcy T-90 i T-72B3 znajduje się w wieży po prawej stronie zamka działa.

Czołg T-72B3 podczas zawodów kwalifikacyjnych w konkursie „Biathlon czołgowy” na Krymie
© Sputnik . Konstantin Mikhalchevskiy
Czołg T-72B3 podczas zawodów kwalifikacyjnych w konkursie „Biathlon czołgowy” na Krymie

Celowniczy operator jest w zasadzie zastępcą dowódcy. Stopień – starszy szeregowy. W bitwie strzela z działa i karabinu maszynowego do obiektów wskazanych przez dowódcę lub wykrytych samodzielnie. Ponadto odpowiada za naprowadzanie przeciwczołgowych pocisków kierowanych również wystrzeliwanych z głównego działa. W celu dokładnego określenia odległości do celu i szybkiego wykonania rozkazów celowniczy potrzebuje miary w oku i doskonałej reakcji.

Nowoczesne rosyjskie maszyny są wyposażane w modułowy celownik „Sosna-U” z dalmierzem laserowym i zintegrowanym kanałem termowizyjnym, co znacznie upraszcza strzelanie.

Miejsce pracy celowniczego operatora znajduje się w wieży po lewej stronie zamka. Ładuje też pociski ręcznie, jeśli mechanizm automatycznego ładowania zatnie się.

Trzeci członek załogi - kierowca mechanik - kieruje czołgiem, wykonuje rozkazy dowódcy i jest odpowiedzialny za sprawność podwozia. Jego zadaniem jest poprowadzenie czołgu w każdych warunkach, zarówno w marszu, jak i w formacjach bojowych, pokonywanie przeszkód i zapór, trudnych do pokonania odcinków, wybór optymalnych prędkości i tras. Musi także obserwować pole bitwy, raportować dowódcy o zaobserwowanych celach i zapewnić celowniczemu najlepsze warunki do prowadzenia ostrzału.

Mechanik kierowca jest też odpowiedzialny za efektywne wykorzystanie powierzonego mu sprzętu, oszczędne zużycie paliwa i smarów, obsługę silnika, mechanizmów pomocniczych, wyposażenia elektrycznego, układu hydraulicznego i utrzymanie innych urządzeń w dobrym stanie.

Stopień – szeregowiec lub starszy szeregowiec. Przy wyborze kierowców pierwszeństwo mają poborowi, który mieli styczność ze sprzętem gąsienicowym w cywilu. Miejsce pracy znajduje się w przedziale kierowniczym w przedniej części czołgu.

Wzrost stanowi ograniczenie

Chociaż każde stanowisko w czołgu wymaga określonej wiedzy i umiejętności, czołgiści mogą się wymieniać. W razie potrzeby mechanik kierowca staje przy dziale, a dowódca siada za kierownicę. Jeśli podczas walk jeden z czołgistów opuści swoje stanowisko, inny zajmie jego miejsce.

Co więcej, zarówno dowódca, jak i celowniczy operator mają obowiązek pomagać mechanikowi kierowcy w polowych remontach i obsłudze czołgu. Na przykład, w pojedynkę wyczyszczenie działa jest fizycznie niemożliwe. Kolejna cecha szczególna czołgistów – niewielki wzrost, poniżej 175 cm. W pojazdach bojowych jest dość mało miejsca, wysoki żołnierz nie byłby w stanie się w nich poruszać.

© Sputnik
Jak myją „Armatę”
Nie dotyczy to jednak najnowszych rosyjskich czołgów T-14 na platformie Armata: są one znacznie bardziej przestronne niż T-72, T-80 i T-90. Po raz pierwszy załoga znajduje się obok siebie w opancerzonej kapsule w przedniej części pojazdu.

Ponadto lwią część zadań wykonuje się automatycznie. T-14 jest dosłownie wypełniony nowoczesną elektroniką, co znacznie upraszcza pracę czołgistom.

Poglądy i opinie zawarte w artykule mogą być niezgodne ze stanowiskiem redakcji.

Zobacz również:

Jak rosyjscy piloci „oszukują” lecące w nich rakiety?
Walka o ocean: najnowocześniejsze okręty wojenne Rosji - foto
Ość w gardle Amerykanów: radziecki MiG-17 na straży nieba
Tagi:
T-14 Armata, II wojna światowa, sprzęt wojskowy, technologie, armia, załoga, czołg, Rosja
Standardy społecznościDyskusja
Komentarz przez SputnikKomentarz przez Facebook
  • Komentarz