15:23 19 Czerwiec 2021
Piszą dla nas
Krótki link
Autor
18631
Subskrybuj nas na

Rita Miernik, prawniczka, blogerka i badaczka polskiej prowincji założyła na Instagramie ważny profil: „Smutne synagogi”. Dokumentuje, co dziś dzieje się z zapomnianym pożydowskim dziedzictwem w mniejszych miastach.

– Cały czas odczuwałam głęboki smutek, ilekroć mijałam niegdysiejszą szkołę Tora-Talmud obklejoną mało estetycznymi bannerami i szyldami – opowiada mediom o rodzinnej miejscowości – Końskich. – Później okazało się, że takich budynków jest o wiele więcej.

Zapomniane dziedzictwo

Szkoła Talmud-Tora to pierwsza bohaterka instagramowego profilu Smutne synagogi. Każdemu zdjęciu towarzyszy opis historii poszczególnych budynków.

„W latach 1930-33 uczęszczało do tej szkoły nawet do 100 uczniów: głównie dzieci osierocone oraz te, których rodzice znaleźli się na skraju nędzy.

Magistrat Konecki nigdy nie dofinansował tej szkoły. A sto lat później miasto próbuje zamazać historię, nawet mimo międzynarodowego symbolu ochrony zabytków u góry budynku

– czytamy.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Smutne synagogi (@smutne_synagogi)

W niektórych sfotografowanych obiektach działają dziś punkty usługowe, banki czy restauracje. Druga w kolejce do uwiecznienia była tarnowska mykwa (łaźnia) wybudowana prawdopodobnie w XIX w. Kręcono tam nawet jeden z odcinków „Kuchennych rewolucji” w udziałem Magdy Gessler, ponieważ w budynku znajduje się dużo punktów usługowych.

„W pięknych i o dziwo znakomicie zachowanych budynkach, dziś możecie znaleźć jakiś sklep z duperelami, salon RTV, meble na zamówienie, zakład geodezyjny czy usługi fryzjerskie. Bez żadnego respektu dla historycznego bagażu tych miejsc.

Bez żadnego ładu i porządku, bez żadnych wytycznych dla zagospodarowania tych miejsc, bez żadnego estetycznego minimum - ot dziki, galopujący kapitalizm w najgorszym wydaniu

– pisze z wyraźnym żalem autorka.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Smutne synagogi (@smutne_synagogi)

Nie ma nawet tabliczki

W rozmowie z Onetem stwierdziła, że ma problem z przerabianiem obiektów kultu na punkty użytkowe.

Oczywiście rozumiem, że właściciel może dysponować swoją własnością w sposób dowolny, niemniej nie ma we mnie moralnego przyzwolenia na sprzedaż bibelotów w miejscach o takim znaczeniu historycznym i sakralnym

– powiedziała.

Budynki „smutnych synagog” to najczęściej prywatna własność.

Rita Miernik to prawniczka z wykształcenia, blogerka, feministka i studentka. Przemierza polską prowincję, pisze o sobie, że marzy o tym, by zwiedzić kraje byłego ZSRR. Zwraca uwagę na ważny fakt w kontekście pożydowskiego dziedzictwa: na wielu budynkach brak choćby tablicy pamiątkowej, co według Rity oznacza fałszowanie rzeczywistości i wymazywanie pierwotnego przeznaczenia budynków z polskiej przestrzeni i świadomości. Często nawet mieszkańcy fotografowanych miasteczek nie mają pojęcia o tej spuściźnie.

Polacy i Żydzi dziś

Amerykański dziennikarz żydowskiego pochodzenia Jonathan Tobin podczas wykładu w waszyngtońskim think-tanku Middle East Forum na początki maja ubolewał nad pogorszonymi od czasów ustawy o IPN stosunkami Polski z Izraelem. Stwierdził, że z pewnością w naszej wspólnej historii nie było systemowej eksterminacji Żydów, jednak „absurdalne jest udawanie, że nie było kolaboracji ze strony pojedynczych Polaków i że nie było przypadków antyżydowskiej przemocy ze strony zwykłych polskich obywateli, zarówno podczas niemieckiej okupacji, jak i po niej”. Jednocześnie podkreślił, że Polska „nie wpadła w wir antysemityzmu XXI w.”.

Mimo to powstały w 2018 r. raport UE na temat antysemityzmu potwierdza, że te postawy wciąż są żywe. Ze statystyk, przygotowanych przez Europejską Agencję Praw Podstawowych wynika, że 85 proc. pytanych przedstawicieli żydowskiej społeczności w Polsce stwierdziło, że antysemityzm to „dość duży” lub „bardzo duży” problem w całym kraju.

Polska wypada zdecydowanie gorzej w tych badaniach niż większość krajów europejskich. Polscy Żydzi znacznie częściej doświadczają agresji na tle antysemickim, w tym werbalnej. Poziom uprzedzeń i mowy nienawiści należy do najwyższych w Europie

komentował wówczas prof. Michał Bilewicz z Uniwersytetu Warszawskiego, dyrektor Centrum Badań nad Uprzedzeniami.

Należy uczciwie przyznać, że inne europejskie kraje też nie wypadły najlepiej.

Poglądy i opinie zawarte w artykule mogą być niezgodne ze stanowiskiem redakcji.

Zobacz również:

W główną synagogę Lwowa rzucono koktajlem Mołotowa
Atak na synagogę w Niemczech. Domniemani sprawcy zatrzymani
Tagi:
Holocaust, II wojna światowa, dziedzictwo, dokumenty, film dokumentalny, antysemityzm, synagoga, Żydzi, Polska
Standardy społecznościDyskusja
Komentarz przez SputnikKomentarz przez Facebook
  • Komentarz