Widgets Magazine
06:45 16 Wrzesień 2019
Neandertalczyk

Naukowcy wyjaśnili, kiedy na Ziemi pojawił się nowotwór

CC BY 2.0 / Paul Hudson / Our Cousin -Neanderthal
Świat
Krótki link
131
Subskrybuj nas na

Nowotwory przez długi czas były uważane za chorobę współczesności, ale na początku XXI wieku ich ślady odkryto w starożytnych egipskich mumiach, u neandertalczyków a nawet na kościach dinozaurów i synapsyd.

Najwyraźniej różnego rodzaju nowotwory towarzyszą życiu wielokomórkowemu od momentu pojawienia się na Ziemi.

Choroba króla scytyjskiego

W 2001 roku w Dolinie Królów w Tuwie rosyjscy archeolodzy rozkopali scytyjskie miejsca pochówku kobiety i mężczyzny datowane na 2500 lat. Znaleziono ponad 20 kg złota, co wskazuje na ich wysoki status społeczny.

Minęło sześć lat zanim naukowcy zauważyli mikroskopijne czarne punkty, które pokrywały niemal cały szkielet mężczyzny. Dokładna analiza kości wykazała, że są to ślady przerzutów nowotworowych – komórek nowotworowych, które oddzieliły się od pierwotnego nowotworu złośliwego i utworzyły wtórne ogniska choroby w różnych częściach ciała. Oznacza to, że ten scytyjski król zmarł na raka. Porównując dane ze współczesnymi próbkami komórek, naukowcy ustalili, że był to rak prostaty.

© Zdjęcie : Vasilii Gvaramadse/Moscow University
Nowotwór sprzed 1,7 mln lat

Na mumiach, pochowanych 2250 lat temu, też odnaleziono ślady nowotworu złośliwego i jego przerzutów. Podobnie jak u południowoamerykańskich Indian, starożytnych Rzymian i średniowiecznych Anglików.

W 2013 roku amerykańscy paleontolodzy znaleźli nowotwór kości na żebrze neandertalczyka z chorwackiej jaskini Krapina. Jego wiek szacowany jest na około 120 tys. lat. Zdaniem naukowców rak pojawił się w wyniku rzadkiej choroby - dysplazji włóknistej, spowodowanej uszkodzeniami genu ACVR1.

Czyli nowotwór był dziedziczny. Być może – sugerują autorzy badania - zanieczyszczenie środowiska nie jest głównym powodem rozprzestrzeniania się obecnie nowotworów.

Zobacz też: Seks lekiem na raka?

Z tą opinią zgadzają się brytyjscy i afrykańscy naukowcy, którzy odnaleźli w 2016 roku w jaskini Swartkrans (RPA) ślady najstarszego obecnie nowotworu – kostniakomięsaka. Zaatakował on stopy i palce u nóg Australopithecusa sediba – jednego z rzekomych przodków Homo sapiens, który żył około 1,7 miliona lat temu. Nie wiadomo, co doprowadziło do jego zgonu, ale guz kości prawdopodobnie uniemożliwił mu normalne poruszanie się.

Choroby mezozoiku

Amerykańscy paleontolodzy, którzy przez kilka lat zbadali ponad 10 tys. kręgów dinozaurów z 700 okazów muzealnych, wykryli symptomy chorób onkologicznych prawie u 100 kaczodziobych dinozaurów – hadrozaurów, żyjących w kredzie około 70 mln lat temu.

Ślady nowotworu złośliwego odkryto też na kościach żółwia Pappochelys rosinae, występującego 240 mln lat temu. Jego szkielet został wydobyty z osadów wczesnego triasu na południu Niemiec.

Badanie wykazało, że płaz cierpiał na kostniakomięsaka, który powstał w wyniku „buntu” dorosłych komórek macierzystych w okostnej. Obecnie takie nowotwory najczęściej atakują młodych ludzi - jest to jeden z najczęstszych rodzajów raka kości u ludzi i zwierząt domowych.

© Depositphotos / HandmadePicture
Najstarszy jak do tej pory nowotwór zdiagnozowali paleontolodzy z Uniwersytetu Waszyngtońskiego w Seattle (USA). Próbując zrozumieć, w jaki sposób pojawiły się zęby u ssaków, naukowcy przebadali czaszkę gorgonopsy - gad ssakokształtny, który posiadał uzębienie, żył 255 mln lat temu, pod koniec ery paleozoicznej.

Aby dowiedzieć się, w jaki sposób zęby gorgonopsy były umieszczone w czaszce, naukowcy pocięli jedną ze szczęk na małe kawałki i zobaczyli na korzeniach kłów prehistorycznego drapieżnika niezwykłe nieregularne pęcherzyki kostne. Były to odontomy - łagodne guzy tkanki zębowej.

Podobne zmiany często pojawiają się na dziąsłach, w tym u ludzi. Są zwykle bezbolesne i nie przeszkadzają w normalnym funkcjonowania szczęki. Jednak ich obecność wskazuje na możliwość wystąpienia złośliwych guzów w przyszłości. Zdaniem naukowców jest bardzo prawdopodobne, że wszystkie rodzaje nowotworów towarzyszyły życiu wielokomórkowemu od momentu jego pojawienia się na Ziemi.

Zobacz również:

Stalkerzy w Czarnobylskiej Strefie Wykluczenia. Zainspirowali się nowym serialem HBO?
Broń jądrowa na Ukrainie?
Dlaczego po ostatnich wyborach do PE Unia Europejska jest „żywym trupem”?
Tagi:
ciekawostki, nowotwór, dinozaury, nauka
Standardy społecznościDyskusja
Komentarz przez FacebookKomentarz przez Sputnik
  • Komentarz